2026 оны 07 дугаар сарын 30-нд Чоймбол Цолмон нэртэй хаягаас “Испанид гарсан ойн түймрээс үнэг гавраа биеэрээ ороон хамгаалж чаджээ” гэх тайлбартай аврагчид гал түймэрт өртсөн үнэгийг аварч буйг дүрсэлсэн богино хэмжээний бичлэг нийтэлжээ. Тус бичлэгийг нийт 332 реакц, 15 сэтгэгдлээр идэвхжүүлж, 66 удаа цааш түгээсэн байна.
FACTCHECK: Бид дараах байдлаар баримтаар шалгалаа
Шалгасан бичлэгийн хэсгийг Google Lens хайлтын системээр хайхад тус бичлэг нь интернэт орчинд 2026 оны 01 дүгээр сараас эхлэн өргөн түгсэн байн . Хайлтын системийн илэрцийг шүүхэд сошиал медиад хугацаагаараа хамгийн эхэнд @dogtaleshub1 нэртэй Instagram хаягт 2026 оны 01 дүгээр сарын 24-нд нийтэлжээ. Тодруулбал, @dogtaleshub1 Instagram хаягт тус бичлэгийг “Бодит явдал биш. Хиймэл оюун ухааны хэрэглүүр ашиглан бүтээсэн” гэх тайлбартай нийтэлжээ. 2026 оны 01 дүгээр сараас бичлэгийн тайлбарыг өөрчилж, бодит аврах ажиллагаа мэтээр дахин идэвхжүүлж түгээсэн байна.
Хамгийн сүүлд Испанид долдугаар сард гарсан түймэртэй холбон X ( хуучнаар Twitter), Instagram, Facebook, Threads зэрэг платформд дахин идэвхжүүлж, түгээжээ.
Үргэлжлүүлэн хиймэл оюунаар бүтээсэн контент шалгах Hive Detect хэрэглүүр ашиглан нягтлахад хиймэл оюунаар бүтээсэн магадлал 99.9% гэж гарлаа.
Хуурамч мэдээлэлтэй өргөн хүрээнд тэмцэх зорилготойгоор Европын өргөн нэвтрүүлгийн холбооны гишүүн байгууллагууд болон Eurovision News хамтран байгуулсан Spotlight мэдээллийн сайт болон Грекийн Greece Fact Check баримт шалгах төвөөс тус бичлэгийг шалгаж, хиймэл оюунаар бүтээсэн болохыг мэдээлжээ. Үүнээс гадна онцгой нөхцөл байдлын үеэр хиймэл оюунаар бүтээсэн, бодит байдлыг гуйвуулсан бичлэг түгдэг болохыг онцолсон байна. Францын Franceinfo мэдээллийн сайтад эл бичлэгт амьтан аврах ажиллагаа бодит бус байгааг онцолжээ. Тодруулбал шалгасан бичлэгт гал сөнөөгч үнэгт анхны тусламж үзүүлж, хиймэл амьсгал хийж буйг харуулсан ч амьтан сэргээн засах эмчилгээ хийхдээ ихэвчлэн хүчилтөрөгч ашигладаг болохыг онцолсон. Мөн тус мэдээлэлд Парисын Байгалийн түүхийн үндэсний музейн экологич Камиль Бернар “Хэрэв үнэг угаарын хийн хордлогод орсон бол гавар нь ч мөн адил өртөх ёстой. Үнэгний үс ноос нь хөө тортог, галын дөлөөс хамгаалж чадах ч CO2 буюу угаарын хийнээс хамгаалж чадахгүй. Цаашлаад эх үнэг босож ирээд ус уух хэмжээний хүч чадал гаргаж байгаа нь цэвэр уран сэтгэмж, фантаз юм” хэмээн тайлбарлажээ.
Испанийн Кордобагийн их сургуулийн судлаачдын 2025 онд хийсэн “Монгол орчуулга:
“Хиймэл оюун ухааны тусламжтайгаар бүтээсэн зэрлэг байгалийн зураг болон бичлэг хамгааллын үйлсэд учруулж буй аюул заналхийлэл” өгүүлэлд хиймэл оюунаар бүтээсэн бодит амьтадын зураг, бичлэг нь хуурамч мэдээлэл түгээх, амьтадын тухай ойлголтыг гажуудуулах, улмаар байгаль хамгааллын ажилд саад болох эрсдэлтэй гэх агуулгыг багтаажээ.
Дүгнэлт
Хиймэл оюунаар бүтээсэн бичлэгийг бодит мэт тайлбартай түгээжээ. Энэ төрлийн бичлэг нь зэрлэг амьтадын шинж чанар, зан байдалд нийцэхгүй. Хиймэл оюунаар бүтээсэн зэрлэг амьтадын зураг бичлэг нь хүмүүсийг төөрөгдүүлэх, амьтдын тухай ойлголтыг гажуудуулах, улмаар байгаль хамгааллын ажилд саад болох эрсдэлтэй хэмээн 2025 онд өгүүлэлд тусгажээ.
