2025 оны зургаадугаар сарын 20-нд Израилын бөмбөгдөлтөд өртсөн Палестин хүү гэх зургийг Facebook-т хэд хэдэн хаяг түгээн, өндөр хандалт авсан байна (энд, энд бас энд). Зурагт цээжин хэсэгт нь цус урссан уйлж буй хүүхдийг эмч нар тойрон хүрээлсэн нь харагдана. Тус зургийг тайлбарлахдаа “Юм гэдэг сонин шүү. Энэ гэрэл зураг интернэт орчинд дахин гарч ирж олон ч хүн шэйр хийж байна. Учир юу гэвэл 2013 онд Израилын бөмбөгдөлтөд өөд болсон палестин хүү үхэхээсээ өмнө би бурханд бүгдийг нь хэлнэ” гэсэн тухай тэмдэглэжээ.
Бид зураг болон мэдээллийн эх сурвалжийг хайхад энэхүү зураг нь палестин хүүгийн биш 2012 онд болсон Сири дэх иргэний дайны үеийн зураг болохыг тогтоосон.
FACTCHECK: Бид дараах байдлаар баримт шалгалт хийлээ.
Бид зургийн эх сурвалжийг Google хайлтын системд хайхад энэхүү зураг нь Сирид болсон иргэний дайны үеийн зураг болохыг онцолсон мэдээллүүд илэрцээр гарч ирсэн.
Тухайлбал BBC 2016 оны 12 дугаар сард нийтэлсэн мэдээлэлдээ Сири хүү бөмбөгдөлтөд гэр нь өртсөний дараа эмчийн тусламж авч буй тухайг тайлбарлан мэдээлж зургийн эх сурвалжид Getty Images-ийг дурдсан ба баримт шалгах FactCrescendo байгууллага 2019 онд энэхүү зургийн эх сурвалжийг хайн Сири хүүгийн зураг болохыг мэдээлж байжээ.
Үргэлжлүүлэн Getty Images зургийн сангаас Сири хүүгийн зургийг хайхад энэхүү зургийг 2012 оны наймдугаар сарын 24-нд AFP мэдээллийн агентлагаас авсан болохыг тэмдэглэсэн байна.
Харин зурагт үлдсэн хүү “Би бурханд бүгдийг нь хэлнэ” гэж хэлсэн баримт байхгүй бөгөөд FactCrescendo тус зургийг авсан зурагчин Аррас Мессинис “энэхүү зургийн тайлбар нь худал” хэмээн мэдэгдэн, хүү нас бараагүй болохыг онцолсон байна. Мөн Getty Images дэх тайлбарт тус зургийг авахад үед хүү тэгж хэлсэн тухай дурдаагүй байна.
Өөрөөр хэлбэл тус зураг нь Израилын бөмбөгдөлтөд өртсөн палестин хүү биш бөгөөд харин Сирийн иргэний дайн үеэр бөмбөгдөлтөд өртсөн хүү юм. Түүнлчэн тэрээр “бурханд бүгдийг нь хэлнэ” гэж хэлсэн баримт байхгүй, тухайн үед нас бараагүй ба зургийг авсан зурагчин үүнийг үгүйсгэсэн байна.
